Ataqty ruletka oiynşylary
Döñgelektı jeñgen ataqty ruletka oiynşylary jäne būl artyqşylyqtyñ qanşa uaqytqa sozylğany.
Qūjattalğan jeñımpazdar ülgılerdı emes, fizikany paidalandy: Jaggerdıñ auytqyğan döñgelegızerthanaAuytqyğan döñgelekFizikalyq aqaulary keibır ūiaşyqtarğa tüsu yqtimaldyğyn 1/37-den joğary etetın döñgelek. Sirek kezdesedı, tek myñdağan jazylğan ainalymnan anyqtalady.Tolyğyn oqu → (şamamen 1880), Renodağy Hibbs pen Walford (1947), Eudaemonstyñ jasyryn kompiuterlerı (1978), García-Pelayo otbasynyñ auytqu jazbalary (1990 jyldar). Charles Wells siaqty ataqty «jüie» jeñımpazdary joly bolğandar edı.
Joseph Jagger (1830–1892)
Bradford mañyndağy Shelften şyqqan toqyma käsıpkerı; onyñ Manchester firmasy 1860 jyly küiregen. Şamamen 1880 jyly ol Monte Carloğa baryp, döñgelekterdıñ nätijesın jazdyryp, tym jiı tüsetın nömırlerge bäs tıktı. Eñ erte baiandau — Victor Bethelldıñ 1901 jylğy kıtaby — onyñ £120 000 ūtqanyn, sonyñ £40 000-yn qaita ūttyrğanyn, şamamen £80 000, ekı milliondai frankpen ketkenın aitady; kazino äuelı döñgelekterdı är tün saiyn üstelden üstelge köşırıp, keiın auyspaly bölgışterı bar jañalaryn būiyrtqan. Sol uaqyttyñ bırde-bır gazetı ūtys turaly jazbağan, al kazinonyñ sol jyldardağy qağazdary joğalğan. Onyñ şöbere-şöbere jienı, ömırbaianşysy Anne Fletcher (2018), alğaşqy saparyn eskı äñgımelerdegı 1873 ne 1875 emes, 1880 ne 1881 jylğa jatqyzady. Jaldanğan alty hatşy Bethellden şyqqan; toğyz nömır tızımı men onyñ döñgelekke saldy delıngen syzaty 1951 jyly ğana alğaş körınedı, eşteñe olardy rastamaidy. Ol 1892 jyly qaitys bolğanda, mülkı şağyn edı. Joseph Jagger betı dälelderdı taldaidy.
Charles Wells (1841–1922)
1891 jyly jalğan önertabysqa jinalğan aqşamen Monte Carloğa kelıp, bırneşe künde tañğalarlyq seriamen şamamen £40 000 ūtyp, bankını bırneşe ret būzğan alaiaq ärı önertapqyş. Ol qatelespeitın jüiesı baryn aitty, bıraq eşqaşan tüsındırmedı. Ol miuzik-holl änınde «Monte Carloda bankını būzğan adamğa» ainaldy, sol qysta aqşasynyñ bır bölıgın qaita ūttyrdy jäne ömırınıñ köp bölıgın alaiaqtyq üşın türmede ötkızdı. Onyñ jüiesı qandai bolsa da, nätijesı — sättılık.
Hibbs pen Walford (1947)
1947 jyly Chicago universitetınıñ ekı studentı, matematika boiynşa magistr därejesın aiaqtap jürgen Albert Hibbs pen meditsina studentı Roy Walford, demalysyn Renoda ainalymdardy jazumen ötkızdı. Olar kei nömırler 38-dıñ 1-ınen jiırek şyğatyn döñgelekterdı ızdep, sondai döñgelekterdı tauyp, solarğa bäs tıktı de, Las Vegasqa köştı. Life jurnaly oqiğany 1947 jylğy jeltoqsanda «How to Win $6,500» degen taqyryppen jazdy; keiıngı derekter, sonyñ ışınde Hibbstıñ özı, ülkenırek jiyntyqtardy keltıredı, al Thorp 1998 jyly jazyp, ony 1949–50 jyldarğa jatqyzdy. Būl aqşağa 40 futtyq jelkendı keme satyp alynyp, Karib teñızınde bır jyldan astam uaqyt ötkızu qarjylandyryldy. Hibbs keiın Jet Propulsion Laboratoryğa baryp, onyñ eñ belgılı qoğamdyq ökılı boldy, al Walford qartaiu zertteuşısıne ainaldy. Olardyñ ısı — döñgelek auytquynan şyqqan alğaşqy jaqsy qūjattalğan amerikalyq ūtys; 1955 jyly Thorp osydan jaqsy jasalğan döñgelekterdı fizikamen ğana jeñu kerek dep şeştı.
Norman Leigh (1966)
1966 jyldyñ jazynda äkesı ruletkadan küiregen dep jazğan ağylşyn Norman Leigh on ekı adamdyq topty Nicedegı Casino Municipalğa apardy. Öz aituynşa, olar ekı üstelde alty teñ mümkındıktıñ bärıne kerı LabouchèrestrategiaLabouchèreÖşıru jüiesı: nömırler qataryn jazyñyz, ekı şetınıñ qosyndysyn tıgıñız, jeñısten keiın olardy syzyp tastañyz, jeñılısten keiın joğaltqan bästı qosyñyz.Tolyğyn oqu → oinap, bırneşe tün boiy köp ūtyp, kazino üstelderdı jauyp, olardy frantsuz kazinolaryna kırgızbei qoiğan kezde toqtağan. Onyñ Thirteen Against the Bank (1976) kıtaby — jalğyz tolyq kuälık, al ondağy somalardy tekseru mümkın emes. Olardy jüie tüsındıre almaidy: kerı Labouchère ainalymnyñaqşaAinalym somasyQaita tıgılgen ūtystardy qosa eseptegende, sessia ne kezeñ boiy tıgılgen jalpy soma. Basqaşa: ainalym, äreket.Tolyğyn oqu → la partageerejeLa partageFrantsuz erejesı: nöl tüskende teñ tölemdı bäs somasynyñ jartysy qaitarylady. Sol bästerdegı kazino artyqşylyğyn 1,35%-ğa deiın azaitady.Tolyğyn oqu → kezınde 1,35%-yn şyğyndatady jäne syzyq eñ joğary şekke jetken oqta-tekte ğana jeñedı (Labouchèrenı qarañyz). Bırneşe tün boiy alty mümkındıkke oinağan on ekı oiynşy köp sessia ötkızedı; olardyñ bırazy ırı ūtys boluy mındettı edı, al kazino oiyndy jabuy sättılıktıñ teñeluıne jol bermedı.
Mif: ärdaiym ūtatyn ruletka strategiasyLabouchère ruletka strategiasy
Thorp pen Shannon (1961)
Keiın kartalardy sanaumen blekjektı jeñgen Edward Thorp pen aqparat teoriasynyñ negızın qalauşy Claude Shannon alğaşqy kiıletın kompiuterdı jasady: temekı qorabyndai qūrylğy şarjabdyqŞarRotorğa qarsy şar jolymen jıberıletın kışkentai şar. Zamanaui şarlar ivorinnen ne teflonnan jasalady, 18–21 mm.Tolyğyn oqu → men rotordyñjabdyqRotorŪiaşyqtardy alyp jüretın döñgelektıñ ainalmaly bölıgı.Tolyğyn oqu → uaqytyn ölşep, döñgelektıñ segızden bır bölıgın ataityn dybysty qūlaqqapqa jıberetın. Ol Shannonnyñ jertölesınde satyp alynğan döñgelekte jäne Las Vegasta üzık-üzık jūmys ıstedı, onda symdar üzılıp, qūlaqqap körınıp qalatyn. Olar praktikalyq sebeptermen toqtady; Thorp jüienı 1966 jyly jarialap, 1979 jäne 1984 jyldary tolyq sipattady (Artyqşylyqpen oiyndy qarañyz).
Eudaemons (1976–1981)
Santa Cruzdağy fizika magistranttary kazinoğa kiuge bolatyn şağyn tsifrlyq kompiuterler jasady: bır oiynşy aiaq başpaiynyñ qosqyştarymen döñgelektı ölşep, kompiuter sektordydöñgelekSektorDöñgelektegı qatar ornalasqan ūiaşyqtar doğasy; üsteldegı toptan özgeşe.Tolyğyn oqu → boljady, al ekınşı oiynşy boljamdy dırıl arqyly alyp, soğan bäs tıgetın. 1977 jäne 1978 jyldary kompiuter qolğa bekıtıldı; aiaqkiım tabanyna salynğan keiıngı nūsqa 1981 jylğy qaraşada Las Vegasqa jetıp, kazinonyñ elektr şuynan jeñıldı. Olardyñ synaqtary 44% artyqşylyqty uäde ettı, al şynaiy üsteldegı alğaşqy ūzaq sessiasy şamamen 25% berdı. Qūrylğy ūzaq jūmys ıstei bermeitın: bosağan symdar, elektr togynyñ soğuy jäne bır ret qyzyp ketken symnan küiık köptegen sessiany aiaqtady. Olar on tsenttık jäne jiyrma bes tsenttık bästerde bırneşe myñ dollar ūtyp, şamamen $15 000 jūmsap, jaqsy kıtap qaldyrdy. Eudaemons betı hikaiany baiandaidy.
Jagger · auytqu · döñgelekterdı jazdyryp, alğa şyqqan nömırlerge bäs tıktı. Kazino döñgelekterın köşırdı, keiın auystyrdy.
Wells · sättılık · ūzaq seria jäne özı eşqaşan tüsındırmegen jüie. Sol qysta bır bölıgın qaita ūttyrdy.
Hibbs pen Walford · auytqu · Reno men Las Vegasta ainalymdardy jazdy. Life hikaiany jazdy; olar keme satyp aldy.
Thorp pen Shannon · uaqyt ölşeu · alğaşqy kiıletın kompiuter. Qūrylğy zal üşın tym osal boldy.
Jarecki · auytqu · är döñgelekke bır aiğa deiın jazba, köbıne Sanremoda. Köp derek boiynşa $1,2 millionnan astam; kırgızılmedı, keiın qaita kırgızıldı.
Eudaemons · uaqyt ölşeu · Nevadadağy jasyryn kompiuterler. Artyqşylyq şynaiy, elektronika senımsız.
García-Pelayo · auytqu · Madrid mañyndağy är döñgelektıñ 5 000 ainalymy jazyldy. Kırgızılmedı; sot tyiymdy joidy.
Ritz toby · boljau · ekı tünde £1,3m. Baspasöz lazer turaly jazdy; eşqaisysy körsetılmedı. Aqşa qaldy.
Richard Jarecki (1931–2018)
Germaniada tuğan amerikalyq därıger; äielı Carol jäne bırneşe kömekşısımen 1960 jyldar men 1970 jyldardyñ basynda Europa kazinolaryndağy, äsırese Sanremodağy bır nöldıdöñgelekNölTeñ tölemdı, diujina ne bağan bästerınıñ eşqaisysy jappaityn jalğyz jasyl ūiaşyq; kazino artyqşylyğynyñ közı. Sondai-aq: bır nöl, 0.Tolyğyn oqu → döñgelekterdı jazyp, tym jiı tüsetın nömırlerge bäs tıkken. Carol Jareckidıñ aituynşa, bır döñgelekke 10 000-nan astam ainalym jäne bır aiğa deiın uaqyt ketuı mümkın edı. 2018 jylğy nekrologta köptegen derek boiynşa onyñ $1,2 millionnan artyq ūtqany aitylady; san eşqaşan tekserılmegen. Ol tılşılerge London universitetındegı kompiuter oiyndy būzdy degen; 2018 jylğy nekrolog pen ruletka tarihşysy Russell Barnhart mūny qarapaiym baqylaudy bürkemeleu dep sipattaidy. Sanremo 1969 jylğy qañtarda odan kelmeudı sūrady, aqpanda käsıbi oiynşy retınde tyiym salyp, bırneşe künnen keiın qaita kırgızdı, üstelderın auystyryp, soñynda jiyrma şaqty döñgelektı almastyrdy. Ol 1973 ne 1974 jyly AQŞ-qa oraldy. Zamandas habarlar köbırek mälımet beredı.
Gonzalo García-Pelayo (1947 jyly tuğan)
İspan dybys jazu prodiuserı ärı kino rejisserı; balalary jäne jienderımen 1991 jyldyñ soñynan Madridten tys Casino Gran Madridtegı är döñgelektıñ şamamen 5 000 ainalymyn jazyp, alğa şyqqan ūiaşyqtarğajabdyqŪiaşyqRotordağy 37 nömırlengen bölımnıñ bırı. Basqaşa: oiyq, şynyaiaqşa.Tolyğyn oqu → bäs tıktı. Öz esebı boiynşa üzdık ūiaşyq 28 ainalymda bır ret ūtyp, artyqşylyq şamamen 6% boldy; bırneşe kazino boiynşa ūtysty 200–250 million peseta dep körsetedı. Kazino otbasyn kırgızbedı, ükımet tyiymdy joidy, kazinonyñ şağymdary sätsız boldy, soñğysy 2004 jylğy mausymda Joğarğy sotta aiaqtaldy. Sot oiynşylar tapqyrlyq pen kompiuterden basqa eşteñe paidalanbağanyn jäne kazinonyñ zañdy jauaby döñgelekterdı köşıru, bölşekterın auystyru ne olardy jaqsyraq jasau ekenın aitty. Gonzalo García-Pelayo betı oqiğany tolyq baiandaidy.
Ritz üşeuı (2004)
Būrynğy Iugoslavia men Vengriadan şyqqan ekı er men bır äiel — üş oiynşy — 2004 jylğy nauryzda Londondağy Ritz Clubta ekı tünde körşıles nömırlerdıñ şağyn toptaryna keş bäs tıgıp, şamamen £1,3 million ūtty. Gazetter telefonğa jasyrylğan lazerlık skaner turaly jazdy; mūndai qūrylğy eşqaşan körsetılmedı. Olar ūstalyp, bosatyldy, al 2004 jylğy jeltoqsanda politsia ısın toqtatyp, aqşany qaitardy, öitkenı aldauğa qarsy eskı zañ olardyñ ıstegenın qamtymady. Bloombergtıñ 2023 jylğy top jetekşısı, Niko Tosa degen horvat turaly baiany qūrylğyny emes, säl eñkış döñgelektegı közben boljaudy sipattaidy. 2005 jylğy Gambling Act eskı qūqyq būzuşylyqty 2007 jyldan küşıne engen keñırek aldau qūramymen almastyrdy; onyñ közben boljaudy qamtuy sotta eşqaşan tekserılgen joq. Būl ruletkany boljau arqyly jasalğan soñğy ırı, aşyq ūtys edı.
Sättı ruletka oiynşylaryna ortaq närse
Är qūjattalğan jeñımpaz ne döñgelektı ölşedı (Jagger, Hibbs pen Walford, Jarecki, García-Pelayo), ne şardy boljady (Thorp, Eudaemons, Ritz toby). Olardyñ bırde-bırı bäs ülgısımen ūtqan joq, al ataqty jalğyz jüie oiynşysy Wells bırneşe ai ışınde bır bölıgın qaitaryp, türmege tüstı. Olardyñ barlyq ädısın kazino tübınde döñgelektı, erejenı ne zañdy özgertıp japty. Lab betterı ädısterdı tüsındıredı; būl bet nege mūndai adamdar turaly az estitınıñızdı tüsındıredı.
Sūraqtar
Aşyq türde joq, al oğan mümkındık bergen jağdailar ädeiı joiylğan.
Būl tanymal pıkır. Ömırbaianşysy genealogtar alystağy bailanysty ūsynğanyn ğana aitady; ony däleldeitın eşteñe jarialanbağan.
Öitkenı jazu kütıp ūstalatyn döñgelekte eşteñenı özgertpeidı, al däpterge tyiym salu bizneske zian. Olar onyñ ornyna döñgelekterdı kütıp ūstaidy.
Külkılı üzılıs
İnjenerler döñgelektı ölşedı. Qalğandary änge ie boldy.
Derekközder
- Bass, T. A. The Eudaemonic Pie.
- Barnhart, R. T. Beating the Wheel.
- Thorp, E. O. “Optimal gambling systems for favorable games.”
- Thorp, E. O. “The invention of the first wearable computer.”
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Chellel, K. “The Gambler Who Beat Roulette.”
- Fletcher, A. From the Mill to Monte Carlo.
- Quinn, R. The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo.
- Leigh, N. Thirteen Against the Bank.
- Life. “How to Win $6,500: Two student theoreticians invent system for beating roulette wheel.”
- The New York Times. “Richard Jarecki, Doctor Who Conquered Roulette, Dies at 86.”
- Bethell, V. Monte Carlo Anecdotes and Systems of Play.
- Sampedro, J. “Los ‘tecnotahúres’ vuelven al casino.”